Kierowanie, umieszczanie i ustalanie odpłatności za pobyt osób w domach pomocy społecznej

Prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej przysługuje osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych.

Zgodnie z § 8 rozporządzenia z dnia 23 sierpnia 2012 r. w sprawie domów pomocy społecznej:

Do DPS kieruje się na podstawie:

1. pisemnego wniosku osoby ubiegającej się o skierowanie do DPS, złożonego do Centrum Usług Społecznych właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu osoby ubiegającej się w dniu jej kierowania;
2. rodzinnego wywiadu środowiskowego przeprowadzonego przez pracownika socjalnego OPS/CUS właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu osoby ubiegającej się w dniu jej kierowania, zawierającego w szczególności pisemne stwierdzenie braku możliwości zapewnienia usług opiekuńczych w miejscu zamieszkania przez rodzinę i przez gminę.

Do wniosku dołącza się dokumenty zgodnie z w/w rozporządzeniem, a w szczególności:

• pisemną zgodę na umieszczenie w DPS,
• zgodę na ponoszenie opłaty za pobyt w placówce,
• decyzję ustalającą wysokość świadczenia pieniężnego,
• zgodę na potrącanie opłaty za pobyt w domu z w/w świadczenia przez właściwy organ np. ZUS, CUS.

Sytuację osobistą, rodzinną, dochodową i majątkową osoby lub rodziny ustala się na podstawie dokumentów zgodnie z art. 107 ust. 5b i 5d ustawy o pomocy społecznej.

Ponadto do wniosku należy dołączyć:

• zaświadczenie lekarskie wydane przez lekarza zakładu opieki zdrowotnej o stanie zdrowia osoby ubiegającej się o skierowanie do DPS,
• zaświadczenie psychologa w przypadku wskazania przez lekarza prowadzącego/rodzinnego osoby ubiegającej się o skierowanie do DPS,
• zaświadczenie lekarza psychiatry w przypadku wskazania przez lekarza prowadzącego/rodzinnego osoby ubiegającej się o skierowanie do DPS,
• opinię pracownika socjalnego,
• oświadczenie wyrażające zgodę na umieszczenie w domu pomocy społecznej,
• oświadczenie wyrażające zgodę na odpłatność za pobyt w domu pomocy społecznej,
• w przypadku, gdy wnioskodawca posiada opinię o stanie zdrowia wystawioną przez biegłego lekarza sądowego psychologa/psychiatrę, z której wynika do jakiego typu DPS kierować osobę, zaświadczenia nie są wymagane.

W przypadku, gdy do DPS kieruje się osobę na podstawie orzeczenia sądu, wydanie decyzji o skierowaniu do DPS nie wymaga przedłożenia wniosku i wywiadu. Dokumenty te powinny zostać skompletowane w terminie nieprzekraczającym trzech miesięcy od dnia wydania decyzji o skierowaniu do DPS;

Dokumenty kompletuje OPS/CUS właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub pobytu osoby w dniu jej kierowania i wydaje decyzję o skierowaniu, a w przypadku, gdy osobę kieruje się do DPS o zasięgu ponadgminnym, dokumenty w raz z decyzją o skierowaniu przekazuje się do właściwego ze względu na siedzibę DPS powiatowego centrum pomocy rodzinie lub innego odpowiedniego organu;

W nagłych wypadkach, wynikających ze zdarzeń losowych skierowanie, umieszczenie osoby w DPS może nastąpić poza kolejnością oraz bez przedłożenia dokumentów, o których mowa w § 8 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie domów pomocy społecznej. Dokumenty te powinny zostać skompletowane przez centrum usług społecznych, o którym mowa w § 8 ust. 1 pkt. 1 wyżej wskazanego rozporządzenia, w terminie
3 miesięcy od dnia przyjęcia tej osoby do domu;

W przypadku osoby bezdomnej – gminą właściwą miejscowo jest gmina ostatniego miejsca zameldowania tej osoby na pobyt stały (w przypadku wniosku złożonego przez osobę bezdomną, należy sprawdzić np. w systemie PESELNET ostatnie miejsce zameldowania na pobyt stały i ewentualnie przekierować wniosek do gminy właściwej miejscowo).

Warunki skierowania do domu pomocy społecznej:

1. Przed wydaniem decyzji o skierowaniu do DPS uwzględnia się:
   • możliwości udzielenia pomocy wnioskodawcy w miejscu jego zamieszkania po wnikliwym zbadaniu jego sytuacji rodzinnej. Warunkiem skierowania do DPS jest ustalenie czy osoba ubiegająca się o takie skierowanie z powodu wieku, choroby, niepełnosprawności nie może samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu oraz czy wymaga opieki całodobowej,
   • wiek, chorobę lub niepełnosprawność, które uniemożliwiają wnioskodawcy funkcjonowanie pomimo wykorzystania pomocy w formie usług opiekuńczych czy opieki sprawowanej przez rodzinę.

2. Przed wydaniem decyzji o skierowaniu do DPS ocenia się możliwość zorganizowania i zapewnienia osobie ubiegającej się o dps:
   • opieki sprawowanej przez osoby do tego zobowiązane – w miejscu zamieszkania,
   • usług opiekuńczych sprawowanych przez gminę – w miejscu zamieszkania,
   • pobytu w ośrodku wsparcia,
   • w trakcie wyżej wymienionej oceny uwzględnia się:
   • czy w/w pomoc przyniosłaby zamierzony rezultat,
   • czy osoba posiada własne zasoby umożliwiające korzystanie z opieki, np. czy możliwy jest wynajem mieszkania w zamian za opiekę, sprawdzeniem czy nie przepisała majątku osobom trzecim w zamian na opiekę (kserokopie aktów notarialnych),
   • czy stan zdrowia pozwala skierować osobę do DPS czy raczej do zakładu opiekuńczo-leczniczego lub zakładu pielęgnacyjno-opiekuńczego.
3. Jeżeli przyznanie i sprawowanie usług opiekuńczych nie zaspokoją potrzeb osoby należy rozpocząć procedurę kierowania osoby do dps.
4. W przypadku konieczności skierowania osoby do dps, w pierwszej kolejności osobę kieruje się do Domu Pomocy Społecznej „Złota Jesień” w Czechowicach-Dziedzicach. Jest to dom przeznaczony dla osób w podeszłym wieku, mieszkańców Gminy Czechowice-Dziedzice. W przypadku wolnych miejsc, DPS „Złota Jesień” może przyjmować osoby spoza gminy. Do ww. DPS kieruje się osoby wymagające opieki ze względu na wiek lub stan zdrowia, z wyjątkiem osób wymagających wzmożonej opieki medycznej zaleconej przez lekarza.
5. Osobę, której ze względu na typ schorzenia nie można skierować do DPS „Złota Jesień”, kieruje się zgodnie z zalecaniami lekarza do domu określonego typu:
   • dla osób przewlekle somatycznie chorych
   • dla osób przewlekle psychicznie chorych
   • dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie
   • dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie
   • osób niepełnosprawnych fizycznie
   • osób uzależnionych od alkoholu.
6. Decyzja o skierowaniu do dps określonego typu powinna uwzględniać konieczność kierowania osoby do dps zlokalizowanego jak najbliżej miejsca jej zamieszkania, w którym przewidywany termin oczekiwania na umieszczenie jest krótszy niż trzy miesiące.
7. W postępowaniu dotyczącym skierowania i umieszczenia w dps osoby chorej psychicznie lub upośledzonej umysłowo stosuje się przepisy ustawy o pomocy społecznej (art.68 c), ustawy
   o ochronie zdrowia psychicznego z dnia 19 sierpnia 1994 r. (zgodnie z art.38), oraz Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 1995 r. w sprawie szczegółowego sposobu działania w sprawach przyjęcia do domu pomocy społecznej oraz wypisania z domu pomocy społecznej osoby chorej psychicznie i upośledzonej umysłowo.
8. Procedurę kierowania do dps osób nieletnich reguluje Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 5 maja 2011 r. w sprawie szczegółowego sposobu i trybu kierowania, przyjmowania, przenoszenia, zwalniania i pobytu nieletnich w domach pomocy społecznej.